www.todinhlinhson.com  |  

 

Trang Chnh:
Tổ nh Linh Sơn
Lược Sử Tổ nh Linh Sơn
nằm tại Thn Hiền Lương, X Vạn Lương, Huyện Vạn Ninh, Tỉnh Khnh Ha. Thủy Tổ khai cơ Ha Thượng ại Bửu (1740-1765), Php hiệu l Kim Cang ại Lo Tổ Sư. Ngi qun Quảng Nam băng ngn vo Hiền Lương hoằng php...
Hnh Ảnh Qu Mẹ Vạn Gi Qua Ống Knh của ng ường Bnh (xem hnh)
Văn Thơ
Con Ch Nghĩa Tnh - Người Xứ Vạn 
Cứ mỗi ma Xun lạnh lẽo tri qua nơi xứ lạ qu người, ti lại nhớ đến chuyện con X. Mỗi lần nghĩ tới n, ti cảm thấy hổ thẹn một cch kỳ lạ. N cn c cơ hội về lại mi nh xưa để nằm chết ở đ. Cn ti, liệu biết đến bao giờ!???
Chng ti ku gọi sự đng gp bi vở cũng như hnh ảnh từ những người con thn yu của xứ Vạn.
Bi vở - viết về qu hương, cảm xc, tm tnh... thơ, văn. Gởi về địa chỉ

  admin@todinhlinhson.com

 

CON CH NGHĨA TNH

@Người Xứ Vạn

Ti cũng khng nhớ r l ng gi ti đ nui con ch X con từ lc no. Chỉ biết mang mng l ng đ xin n về nui từ lc mới đẻ, bu vật của một ng bạn gi ở xa nh ti khoảng năm cy số đường rừng. Vậy m ng bạn cố tri ấy đnh cắt khc ruột của mnh ra tặng cho ng gi ti ngay từ thuở n mới lọt lng, lc n cn chưa mở mắt. Thế đủ biết ci tnh bạn nhậu giữa hai ng gi thm su, thắm thiết biết l dường no.

Đng l bợm nhậu ni theo kiểu giang hồ. ng gi ti quả l một dn nhậu kht tiếng từ thnh đến tỉnh. Nếu khng nổi danh như vậy th ng đ khng đến nổi bn vợ đợ con để về chui rc dưới mi tranh xập xệ ny. Tiếng l nh tranh vch đất nhưng trng chẳng khc no ci chi nhỏ. Mi tranh cũ rạt khng che kn đủ gian nh nhỏ bn trong, lc no cũng như chờ đợi những cơn mưa dột ướt cả người v khng trnh n đu được hết. Cn ci tnh cảm giữa ng b gi ti mới thật l o le. Chnh v ng gi ti l một bợm nhậu kht tiếng nhất vng nn b gi ti khng thể no chịu được ci cuộc tnh giẫy chết ny nữa. B đnh một mnh cự tuyệt ng gi v lặng lẽ dắt hai đứa con thơ (trong đ c ti) ko nhau về cắm di ở ci thn Quảng Phước xa xi hẻo lnh để lm lại cuộc đời. Vậy m khng đầy một năm sau, ng cũng tm ra được tng tch của ba mẹ con rồi cũng rt binh về theo. Tuy nhin ci tnh mặn nồng ngy xưa khng cn nữa.

Ci nh l của b gi ti mua nn trn nguyn tắc ng gi khng c quyền ở chung. Tng qu ng phải tự chế lấy một ci chi nhỏ c tấm nhựa căng ln che đỡ mưa nắng, np dưới bng cy xoi to, st bn bờ giếng lm chỗ tr ẩn quanh năm, coi như tạm cắm di chung trn cng mảnh đất, ở ngay sau ci chi mẹ con ti ở. Hai người như hai ci tai của ci cối xay, người ở đằng trước th kẻ ra đằng sau, người ở đằng sau th kẻ ra đằng trước, người ở trong nh th kẻ phải ở ngoi hoặc ngược lại. Cũng chnh v ci nỗi buồn đơn độc ny m ng gi ti phải tm cch nui một con ch lm bạn. Thoạt đầu ai nấy đều lắc đầu bởi ng gi ti ngoi ci chuyện nhậu nhẹt trứ danh, ng cn l một tay nhậu thịt cầy nổi tiếng nn khng ai tin tưởng vo lng tốt của ng một khi con ch bắt đầu lớn. Ấy vậy m mối tnh thủy chung ny lại ko di đến suốt cuộc đời của hai người cn hơn l cuộc tnh to lớn của ng với b gi ti. Con ch X hiện diện trong nh ti từ ngy ấy bắt nguồn từ mối tnh lục đục của hai người đ vẽ thm vo k ức ti những trang kỷ niệm bi trng, sinh động.

Con ch X! Đng ci tn của n l như vậy, khng ai thm bớt g được nữa. Bởi lẽ mnh n trắng như tuyết, lng mượt m x ra như tảng bng. Ci mặt ốc tiu thu lu trong đm lng dy cộm khiến khng ai thấy r đi mắt tinh anh với ci mũi n đu. Ci đui rậm rạp như ci chổi lc no cũng khoe khuẩy một cch sống động để khỏi ai nghĩ n chỉ l một con ch nhồi bng. C điều lạ l ở ci thn Xun Tự nơi n được sinh ra, chẳng c con ch no đng gọi l cha n. N l con ch độc đo nhất ở đy, mang đầy nt của giống ch Ty mặc d thn Xun Tự chỉ rặt c một đm ch lng nh ta.

Từ hm ng gi ti u yếm m con X về nui đ gy ra một bầu khng kh chộn rộn trong gia đnh khng t. Mẹ ti vốn c tnh khng ưa ch mo nn khi thấy vậy bnqut cho một cu ch tử Cơm khng c m ăn cn đem chi ci ngữ ấy về nui, giỏi lắm được năm ba bữa nửa thng l v bụng. B thường ni trổng từ trong nh vọng ra cốt cho ng gi ti nghe cho bỏ tức chớ khng bao giờ b ni thẳng bởi lẽ cuộc tnh đ chấm dứt từ lu. Ring anh em tụi ti th đặt nhiều dấu hỏi to tướng l khng biết con X con sẽ ăn uống ra lm sao khi con mắt cn nhắm rt. Việc ng đem con ch con về nui như thế ny quả l một việc lm hấp tấp một cch kỳ lạ. Chnh ng cũng loay hoay khng biết phải xoay xở ra sao với việc ăn uống của n.

Cơn lo lắng của ng gi với nỗi thch đố của b gi ti ko di đến mấy ngy trời th đột nhin bữa nọ, mới sng tinh sương, cả nh bỗng thấy con ch mẹ khng biết từ đu li ra với bộ lng đen ngm của giống ch mực nh ta đang nằm xoải mnh ra bn cạnh gốc xoi, th mấy ci v di ra cho con X con b. Thế l vấn nạn trước mắt được giải quyết ngay tức khắc nhưng sau đ ai nấy đều cảm thấy c một ci g bất ổn!

Khng bất ổn sao được khi cả nh ti từ ng gi cho đến mẹ ti đều tỏ vẻ lo lắng một điều g đ thật nghim trọng. Ngạc nhin đầu tin l khng biết tại sao với hơn năm cy số đường rừng từ Xun Tự thn cho đến Quảng Phước phải băng qua ngọn Phổ Đ dy đặc cy rừng, khng ai một lần chỉ đường cho con ch mẹ đi m n tm ra được căn nh nơi đứa con xinh đẹp nhất của n bị bắt cc tạm tr. Chẳng lẽ n đnh hơi mũi ti tnh đến như thế hay n c gic quan thứ su? Nỗi lo lắng kế tiếp l n cn cả một đm con thơ tới bốn, năm đứa ở lại thn kia với người chủ cũ m n phải c bổn phận nui nấng, trch nhiệm cn nặng nề hơn m phải vượt đo, lội suối, băng rừng mỗi sng cả đi lẫn về để cho con X con b, thử hỏi sức người cũng phải tiu dnh huống hồ l sc vật. Thế mới biết ci tnh mẫu tử d ở con vật cũng thật l thm su.

Nhưng một vấn đề nghim trọng hơn ảnh hưởng ngay đến tnh mạng của con ch mẹ l khng thiếu g th dữ lảng vảng ở vng ni Phổ Đ, lc no cũng sẵn sng tm cổ n. Thật l một cơn c mộng! Hẳn n khng biết chuyện nhiều dn lng đi hi củi đ bị cọp ăn thịt trn ngọn ni hoang d ny. Bi ton xem ra ngy cng rắc rối. Hai anh em ti chỉ biết đưa mắt lấm lt nhn nhau chớ chẳng biết lm g. Cho đến một sng nọ, ti thấy trn mnh con ch mẹ lẫn mặt my của n đầy những vết thương rỉ mu, vẫn nằm m ả cho con b, tuy trn ngực đang cố thở phập phồng với ngn cơn đau x buốt. Cha ti phải nhai l cy v rắc thuốc bột đắp vo vết thương cho n đỡ lnh. Sau đ n chạy ngược về thn trong v từ đ, những buổi sng hm sau, anh em ti mon men ra gốc xoi tm kỷ niệm xưa nhưng khng bao giờ cn thấy bng dng con ch mẹ đu nữa. Người chủ cũ ở thn trong cũng cho hay l n đ biệt v m tn, chẳng cn thấy n về lại mi nh xưa! Chng ti biết n đ thật sự gặp chuyện chẳng lnh đu đ trn gc rừng Phổ Đ thuộc dy Trường sơn.

Con X con by giờ lm vo cảnh mồ ci. Nh ngho nn đụng g ăn nấy. Tuy vậy n cũng lớn ln v trng đẹp trai ra. ng gi ti cưng n cn hơn cả hai đứa ti bởi lẽ trong những đm ng say sưa chỉ c n lm bầu bạn. N quấn qut bn ng như hai cha con, cn tụi ti phải ngủ với mẹ v khng chịu nổi ci mi rượu đế nồng nặc đến chết người. Vả lại cũng để trnh ci cảnh ng nổi khng ln đm hm vo nh quật tụi ti đến nhừ xương ra v ci tội khng đi mua rượu khi con ma men rượu bắt đầu gặm nhắm từng thớ thịt của ng. c hại thay một năm ba trăm su mươi lăm ngy th ng say đến hết một nửa, bữa say bữa tỉnh khiến ba mẹ con phải ra bờ ro trải chiếu ngủ hết một trăm tm mươi ba ngy mặc cho gi sương, mưa bo hoặc rắn rt, b cạp đm hm c b tới lm thịt cũng đnh chịu. Khốn khổ của kiếp ngho l như vậy!

Vo năm Hợi, ruộng la tự nhin bị mất ma, dn lng chẳng ai gặt hi được g nhiều nn ci nghề sửa xe đạp trong lng của ng gi ti cũng sa st theo, t ai cn muốn sửa xe đổi la nữa. ng gi ti phải chịu đựng bữa đi bữa no, c lc ăn cho thay cơm, c lc ăn rau thay cho, c ngy lắm khi chỉ c một bữa ăn, c khi uống rượu trừ bữa, cuộc đời của con X cũng thăng trầm theo ci vận mạt của gia đnh, cũng bữa đi bữa no như chủ nhưng khng bao giờ thấy n thở than, tru tro. Ngược lại ng gi ti d đi cch mấy vẫn khng c nghĩ lm thịt con X mặc d n đ ln hai tuổi v dư đủ cho ng gi ti c một tuần xẻ thịt nhắm rượu. Thấy ci cảnh ng ngủ chung v thường m n vo lng vuốt ve, đủ để biết ci tnh thương ng trang trải cho n biết l dường no, c khi ng cn nhịn đi chừa cơm cho n ăn nữa l khc!

Ci cảnh đầm ấm giả tạo giữa vật v người ny ko di hơn hai năm. Một bữa nọ c một nh sư ở cha Quảng Phước cch nh ti nửa cy số qu bộ đến thăm gia đnh, thấy con ch X đẹp đẽ thế kia m lại gầy cm, ốm yếu bn đem lng trắc ẩn muốn xin con ch về nui. Ngi cũng khng qun tặng cho ng gi ti một giạ la để đền cng nui dưỡng. Sau đ ngi bắt con X về nui giữa cảnh cha thanh tịch, c liu nhưng đầy ắp tnh thương cũng như được chăm sc cơm nước no đủ mỗi ngy. Ti nghĩ con X thế no cũng được hưởng một cuộc sống hạnh phc từ nay.

Kể từ khi con X bị đổi chủ th ng gi ti lại đm ra mắc bệnh tương tư. Khng phải ng tương tư người đẹp no trong lng để thay mẹ ti v chẳng ai thm để đến ng gi say, m thật ra l ng tương tư con ch. ng nhớ thương n da diết như người ta thương nhớ một người yu, mặc d quanh ng cn c hai anh em ti quấn qut hng ngy nhưng ng vẫn cảm thấy hết sức c đơn. Ci tấm bạc che mưa nắng đ phai mu by giờ chỉ cn che đủ một mnh ng, nhiều chỗ đ bị rch lổ rổ, mục nt, cũ mm đng để quăng vo sọt rc nhưng đối với ng vẫn cn hữu dụng. ng chẳng phải l một nh tu nhưng y hệt một nh tu, thường ngồi xếp bằng trng như thiền đến nổi tụi ti khng dm đến gần quấy ph, đa nghịch, sợ bị ng đnh đn. C khi thấy ng khc một mnh, khng biết v ng nghĩ ngợi ci tnh cảnh dở khc dở cười của gia đnh hay v ng qu tương tư con ch. Nhưng ti nghĩ chắc ng tương tư con X v nhiều lần ti thường nghe ng ni Phải chi tao cn con X, tao sẽ đỡ buồn hơn. Từ đ ng sinh ra ci tật đi cu c để giải sầu. Mỗi lần ng xch ci cần với ci giỏ đi cu l tự nhin ng thơ thới hn hoan mặc d c lc về với ci giỏ khng. Tụi ti ban đầu lấy lm lạ nhưng sau đ hỏi ra mới biết ng đ gặp được con X.

Số l con X từ ngy về ở với nh sư, n quen với cảnh cha nn khng bao giờ về lại nh ti nữa. ng gi ti thương nhớ con X nn tm cch đi cu bn dng sng Hiền (lương) ngoằn ngoo ở pha sau cha để c cớ nhn mặt được con X. Thoạt đầu con X chưa nhận ra được chủ cũ v xa cch đến hơn cả năm, sau đ linh tnh n biết được người thn nn thường theo ng gi ti ra bờ sng mỗi khi ng cu c. Con X quyến luyến chủ cũ nn quấn qut bn ng gi ti suốt buổi chiều. N hn, n liếm, n nhảy phc vo lng ng gi như đứa b con tm v mẹ. Thế l ng gi ti tự nhin tm lại được niềm hạnh phc. Ban đầu, mỗi lần đi cu ng thường về nh sớm nhưng về sau ng ở lại cu khuya hơn, nhất l những đm trăng thanh gi mt, với bầu rượu bn cạnh v con ch cưng, ng thấy đời khng cn g đẹp bằng. Ngồi thỉnh thoảng mc mồi cu, quăng ci tủm xuống nước, đn c đua nhau giựt giựt ci phao, lc nổi lc chm, con X phụ họa nhảy lởn vởn, sủa c sủa trăng, trng cả hai chẳng khc no đi bạn thn tnh nhất.

Lc đầu con X cn sợ nh sư nn chỉ tm cch trốn ra bờ sng mỗi chiều rồi lại trở về cha. Sau đ n bạo gan hơn, mon men theo ng gi ti về đến tận nh, chơi qua loa với tụi ti chừng nửa tiếng đồng hồ rồi lui bước, để lại nỗi vui mừng hụt nơi anh em ti. Mấy ngy sau đ n bất kể nh sư với cơm lnh canh ngọt ở cha, quyết tm về nh ti ở lun. Bo hại nh sư phải mỏi mắt đi tm mới gặp n. Nhn thấy nh sư, người chủ mới, n c vẻ thẹn thng ci gầm mặt xuống, chẳng tỏ vẻ g mừng rỡ cả. Về sau ng gi ti thấy y ny v một giạ la lỡ đ nhận trước đy nn đnh phải mang con X trả lại cha. Nh sư cũng vui vẻ nhận nhưng mấy ch tiểu ở cha muốn cho chắc ăn nn lần ny xch con X lại để nằm canh chừng ở một gc bếp, st bn cy thị quanh năm nở hoa tri vng ng thơm lừng.

Bẵng đi hơn năm năm, con X khng cn bao giờ trở về thăm lại chng ti nữa. C thể v ng gi ti ngy cng gi khng muốn đi cu xa ở bờ sng cũ nn khng cn dịp gặp n. C thể v đời sống giam lỏng nơi cảnh cha u tịch nn n chẳng thể no về, c thể v n biết thn phận n nay l của cha nn th đừng lm phiền ai cng hay, cũng c thể n đ gi v chết rồi khng chừng. Ring anh em ti by giờ đ lớn, ti đi học xa, em ti đi lnh, mỗi đứa đi lm ăn một phương, t c dịp về lại qu xưa chỉ trừ khi Tết nhất đến, nn cũng chẳng để g chuyện con ch X nữa. Một trang tnh sử tưởng đến đy đ hết, no ngờ

Xun năm Ngọ, đng mồng một Tết, trong lc anh em ti đang quy quần trong nh đn Xun lc đất trời vừa ửng nắng mai, bỗng nhin con X gi từ đu tung cổng vườn khp kn đi vo ngoe nguẩy đui mừng rỡ. Vẫn bộ lng mềm mại tựa như bng nhưng khng dấu nổi mu sắc tn phai v mưa nắng. Gương mặt con X tuy vẫn cn khuất trong đm lng rậm rịt nhưng vẫn khng che kn được lớp da nhăn, nhất l nh mắt khng cn tinh anh như ngy trước nữa. ng gi kể cả b gi ti bảo n xng cửa đầu năm chắc l may mắn. Cả nh ai nấy cũng đều ngạc nhin v khng ngờ n lại chọn đng ngy mồng một Tết m về sau hơn năm năm xa vắng. C điều con X by giờ đ gi trng khng cn giống con X ngy xưa nữa. Ti m con X gi vo lng vuốt ve, v qua n, biết được cuộc đời đ đổi thay nhiều lắm. N ở nh ti chơi hết một ngy Xun rồi lại trở về cha suốt năm ở đ.

Xun sau năm Mi, anh em ti bị kẹt ở miền xa khng c dịp về thăm nh nữa. Mẹ ti c cho hay mồng một Tết, con X lại xng cửa về thăm chủ cũ lần nữa. Ti thấy lng bng quơ rung động, tự nghĩ như con X c mối lin hệ tiền kiếp no với gia đnh ti, sao khng n cứ đợi đến ngy mồng một Tết lại về? ng gi ti ngy cng gi, bệnh tật lin min v chứng xơ gan do rượu honh hnh. Khng c ai hầu hạ gip đỡ nn lc no cũng tưởng nhớ đến con X con th gi b ẩn, mỗi năm chỉ gặp mặt n c một lần vo ngy Tết.

Cho đến năm sau - Tết Mậu Thn thn lng trong cơn binh biến, Mẹ ti cho hay con X gi cũng đ trở về v bị đạn lạc nằm chết sau gốc cy xoi cằn cỗi, cạnh ci chi của ng gi ti khi cả lng đi di tản xuống Cồn hoặc ra Giả. Y như mọi năm, c lẽ con X gi tung cửa trở về giữa sng mồng một Tết để đn mừng Xun vui, nhưng bị lạc đạn nằm chết ở đ. Mấy năm sau, ng gi ti buồn qu cũng theo n về lun chốn suối vng! Anh em ti mồ ci cha kể từ dạo đ.

Cứ mỗi ma Xun lạnh lẽo tri qua nơi xứ lạ qu người, ti lại nhớ đến chuyện con X. Mỗi lần nghĩ tới n, ti cảm thấy hổ thẹn một cch kỳ lạ. N cn c cơ hội về lại mi nh xưa để nằm chết ở đ. Cn ti, liệu biết đến bao giờ!???

@ Người Xứ Vạn

Thng iệp Phật ản 2549   


chn dung ức Tăng Thống Thch Huyền-Quang

Đng tn, Xun qua, bốn ma tuần hon theo định luật của vũ trụ. Hm nay ngy trăng trn thng Veskha Ấn Độ, ngy Đại lễ Phật Đản- Phật lịch 2549- lại đến...